Μόνιμη Έκθεση

      Η μόνιμη έκθεση του μουσείου εκτείνεται στο αίθριο, ισόγειο, στον α' και στον β' όροφο.

Α. Ισόγειο

Η πολλαπλή του λειτουργία σηματοδοτεί την είσοδο σ' ένα χώρο που η φιλοσοφία του είναι να μεταβάλλεται συνεχώς, δίνοντας την αφορμή για μια γρήγορη έστω επίσκεψη. Το εναλλασσόμενο σκηνικό των εκδηλώσεων και των εκπαιδευτικών προγραμμάτων συμπληρώνουν

  1. διαδραστική οθόνη με πλήθος επεξεργασμένων και θεματικά διαρθρωμένων πληροφοριών σχετικά με την εξέλιξη της Καρδίτσας από τον 15ο μέχρι τον 21ο αιώνα με έμφαση στο χώρο, τους κατοίκους, τις λειτουργίες και τον χαρακτήρα της πόλης
  2. η περιοδική εγκατάσταση «φωτογραφίζοντας την πόλη διαχρονικά», με φωτογραφίες της ίδιας τοποθεσίας σε διαφορετικές χρονικές στιγμές με κενή τη θέση της φωτογραφίας, την οποία καλείται να συμπληρώσει ο επισκέπτης από το δικό του, προσωπικό ή οικογενειακό αρχείο και
  3. το «απόκτημα του μήνα», ένα έκθεμα που αλλάζει κάθε μήνα και που προέρχεται από τη σημαντικότερη πρόσφατη δωρεά, θυμίζοντας ότι ο εμπλουτισμός της συλλογής του μουσείου οφείλεται αποκλειστικά στη γενναιοδωρία των δημοτών. Στον ίδιο χώρο λειτουργεί ακόμη μικρή δανειστική βιβλιοθήκη, η «γωνιά του ερευνητή» με συσκευή ανάγνωσης μικροφωτογραφημένων τοπικών εφημερίδων από το 1881 ως το 1940 και πωλητήριο βιβλίων και αναμνηστικών. Εκτός από εποπτικές πληροφορίες σχετικά με το περιεχόμενο των ορόφων του μουσείου, ο επισκέπτης μπορεί επίσης να ενημερωθεί για εκδηλώσεις που πραγματοποιούνται στην πόλη και στο μουσείο.

 

 

Β. 1ος όροφος
Η Καρδίτσα από τους οθωμανικούς χρόνους ως το μεσοπόλεμο μέσα από επιλεγμένες όψεις της εξέλιξής της είναι το θέμα των 7 ενοτήτων που αναπτύσσονται στην αίθουσα του πρώτου ορόφου.

  1. Οθωμανικό παρελθόν
    Περιεχόμενο: το βυζαντινό υπόστρωμα, η ίδρυση της Καρδίτσας από τους Οθωμανούς στις αρχές του 15ου αιώνα, η εξέλιξή της σε κωμόπολη στους μέσους οθωμανικούς χρόνους, η ανάπτυξή της σε πόλη την εποχή των οθωμανικών μεταρρυθμίσεων, οι εθνικοαπελευθερωτικοί αγώνες των Αγράφων, η συνύπαρξη μουσουλμάνων- χριστιανών κά.
    Αντικείμενα: βυζαντινό νόμισμα, οθωμανικές επιτύμβιες στήλες, φορητή εικόνα του 1847, βιβλία, φυλαχτό, παλάσκα
    Στόχος: να φωτιστεί μέσα από το εντοπισμένο μουσειακό υλικό και τις δημοσιευμένες πηγές η ελάχιστα γνωστή στους σύγχρονους ιστορία της οθωμανικής Καρδίτσας, με έμφαση στις τοπικές εκφάνσεις του φαινομένου της οθωμανικής κυριαρχίας
  2. Τσιφλίκι, ύπαιθρος και πόλη
    Περιεχόμενο: το τσιφλίκι, η διάδοχη κατάσταση στον αγροτικό χώρο μετά το 1881, αφορμή αναφοράς στην ιδιόμορφη ανάπτυξη πόλης και υπαίθρου, στις ιδιαίτερες πολιτισμικές, κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες στον κάμπο, στις σύγχρονες Οθωμανικές επιβιώσεις Αντικείμενα: σφραγίδα σταριού με αρχικά τσιφλικά, κομμάτια καραγκούνικης φορεσιάς, καθημερινά αντικείμενα από κονάκι του κάμπου, μπερντές του 1889
    Στόχος: να καταγραφούν οι συνθήκες του ύπαιθρου χώρου και οι επιρροές του στην εξέλιξη της πόλης μετά το 1881
  3. Ιδιωτικός χώρος
    Περιεχόμενο: η καθημερινή ζωή μέσα από ποικίλα οικιακά αντικείμενα διαφόρων κοινωνικών τάξεων
    Αντικείμενα: οικιακά αντικείμενα που αναφέρονται σε διάφορα προικοσύμφωνα στη στροφή του 20ου αιώνα
    Στόχος: η διείσδυση στον ιδιωτικό χώρο, η οπτική απόδοση της ταξικότητας μέσα από αντικείμενα προικοδοτημένα, τα οποία αποτυπώνουν τις βασικές ανάγκες ενός νοικοκυριού
  4. Αγορά
    Περιεχόμενο: η εμπορική λειτουργία σύμφυτη με την ύπαρξη της πόλης από το ξεκίνημά της ως τα μέσα του 20ου αιώνα
    Αντικείμενα: σκεύη μεταφοράς, μέτρησης και αποθήκευσης αγαθών, ζυγός χρυσών νομισμάτων, συμβόλαια αγοραπωλησιών
    Στόχος: να καταδειχθεί η ζωτική της σημασία για την τοπική οικονομία και η λειτουργία της διαχρονικά
  5. Δημόσιος χώρος
    Περιεχόμενο: χώροι δημόσιων συναθροίσεων, πολιτικές συζητήσεις, ψυχαγωγία, θεάματα, πολιτιστική κίνηση, μόδα, κοινωνικά πρότυπα
    Αντικείμενα: ενδύματα περιπάτου και εξαρτήματα ένδυσης από τις αρχές του 20ου αιώνα, έντυπα, σκεύη και έπιπλα δημόσιων χώρων, εφημερίδες, φωτογραφικό υλικό από τη δράση επαγγελματικών σωματείων και πολιτιστικών συλλόγων, προσωπικά αντικείμενα πολιτικών
    Στόχος: η συνοπτική απόδοση της περιρρέουσας ατμόσφαιρας της πόλης μέσα από ενδεικτικές όψεις του δημόσιου βίου
  6. Άνθρωποι της πόλης
    Περιεχόμενο: η πληθυσμιακή συγκρότηση της πόλης μέσα από αντιπροσωπευτικές περιπτώσεις κατοίκων ποικίλης προέλευσης, όπως Καραγκούνηδες, Αγραφιώτες, Ηπειρώτες, Βλάχους, Σαρακατσάνους, Στερεοελλαδίτες, Εβραίους, πρόσφυγες από την Ανατολική Ρωμυλία και τη Μικρά Ασία κά. Αντικείμενα: πορτρέτα Καρδιτσιωτών Στόχος: η ανάδειξη της πολυπολιτισμικότητας ως βάσης για τη διαμόρφωση της συλλογικής ταυτότητας της πόλης διαχρονικά
  7. Εξηλεκτρισμός
    Περιεχόμενο: το όραμα και η υποδοχή του εκσυγχρονισμού στις αρχές του 20ου αιώνα μέσα από το παράδειγμα του εξηλεκτρισμού
    Αντικείμενα: μετρητής, πολυέλαιος και διακόπτης της Ηλεκτρικής Εταιρείας του Σταματόπουλου (1909), αποκόμματα εφημερίδων
    Στόχος: να ανιχνευθεί η στάση και η νοοτροπία της καρδιτσιώτικης κοινωνίας απέναντι στην καινοτομία.

 

 

Γ. 2ος όροφος
Αίθουσα Ν. Πλαστήρα
Ο κεντρικός χώρος του ορόφου αφιερώνεται στο μεγάλο Καρδιτσιώτη στρατιωτικό και πολιτικό, εστιάζοντας στη ζωή, τη δράση και την προσφορά του

  1. Εξορία, εκπατρισμός και περιπλάνηση
    Περιεχόμενο: η λιτή, πολυκύμαντη καθημερινότητά του
    Αντικείμενα: προσωπικά αντικείμενα, νομίσματα, διαβατήριο, βαλίτσα, μπαστούνι
    Στόχος: να δοθεί έμφαση στον άνθρωπο Πλαστήρα
  2. Ο στρατιωτικός Πλαστήρας: η πορεία προς την αναγνώριση
    Περιεχόμενο: η εξέλιξη του Ν. Πλαστήρα από υπαξιωματικό σε αρχηγό της επανάστασης
    Αντικείμενα: κομμάτια και εξαρτήματα στρατιωτικών στολών διαφόρων βαθμίδων, όπλα, παράσημα και προσωπικά αντικείμενα
    Στόχος: ο συσχετισμός ιστορικών συνθηκών και προσωπικότητας του Ν. Πλαστήρα με έμφαση στη διεθνοπολιτική συγκυρία
  3. Ο Πλαστήρας της επανάστασης του '22: η αποθέωση
    Περιεχόμενο: η πανελλήνια αναγνώριση του Ν. Πλαστήρα μετά τη Μικρασιατική Εκστρατεία
    Αντικείμενα: τιμητικές κοπές, δώρα και πορτρέτα
    Στόχος: η συνειδητοποίηση ότι ο Πλαστήρας μετά το '22 είχε αναδειχθεί σε εθνικό μύθο
  4. Ο πολιτικός Πλαστήρας Περιεχόμενο: συναίνεση και αναπτυξιακό όραμα
    Αντικείμενα: έπιπλα, δώρα, διαφημιστικά αντικείμενα του κόμματος της ΕΠΕΚ, προσωπικά αντικείμενα, πορτρέτα
    Στόχος: να διερευνηθούν τα κίνητρα των πολιτικών του αποφάσεων στις ταραγμένες δεκαετίες του '40 και του '50
  5. Ο επίλογος Περιεχόμενο: η προσφορά της καρδιάς του κρυσταλλώνει την αγάπη του για τη γενέθλια πόλη
    Αντικείμενα: μέσα σε ειδική, αδιαφανή θήκη εκτίθεται η καρδιά του
    Στόχος: να αποδοθεί συμβολικά το συναισθηματικό φορτίο του Πλαστήρα στην πόλη της Καρδίτσας